Een scheurtje in een middenvoetsbeentje is meestal een stressfractuur: een klein breukje door herhaalde overbelasting, vaak in het tweede of derde middenvoetsbeentje. Je voelt een geleidelijk toenemende pijn bovenop of onder de middenvoet, met een drukpijnlijk plekje op het bot. Herstel vraagt meestal 6 tot 8 weken ontlasting, gevolgd door rustig opbouwen. Laat het altijd beoordelen door een arts.
Een scheurtje in een middenvoetsbeentje is een van de bekendste blessures bij hardlopers. Het gaat meestal om een stressfractuur: geen breuk door een val of klap, maar een klein breukje dat ontstaat doordat het bot steeds opnieuw wordt belast zonder genoeg tijd om te herstellen. De pijn komt sluipend en wordt erger als je doorloopt.
Hieronder lees je hoe je het herkent, waarom het ontstaat, hoe lang herstel duurt en hoe je weer opbouwt. Dit artikel vervangt geen medisch advies: denk je dat je een stressfractuur hebt, ga dan naar je huisarts of een sportarts.
Wat zijn de middenvoetsbeentjes?
Je hebt in elke voet vijf middenvoetsbeentjes (metatarsalen). Ze lopen van je voetwortel naar je tenen, met het eerste beentje aan de kant van de grote teen. Bij het afzetten tijdens het lopen gaat er veel kracht doorheen.
Stressfracturen komen het vaakst voor in het tweede en derde middenvoetsbeentje. Die zijn dunner dan het eerste en vangen bij het afzetten veel kracht op. Een breukje in het vijfde middenvoetsbeentje (aan de buitenkant) vraagt extra aandacht: daar is de doorbloeding op sommige plekken minder goed, waardoor het langzamer kan genezen.
Symptomen
- Geleidelijk ontstaande pijn in de middenvoet, eerst alleen tijdens of na het hardlopen.
- Pijn die erger wordt naarmate je doorloopt, later ook bij wandelen of zelfs in rust.
- Een duidelijk drukpijnlijk plekje als je op het bot drukt.
- Zwelling bovenop de voet.
- Soms pijn bij springen of op de tenen staan.
Het verschil met spier- of peesklachten: bij een stressfractuur zit de pijn op één punt op het bot en wordt hij niet minder als je warm bent gelopen, maar juist erger.
Oorzaken en risicofactoren
Bot past zich aan belasting aan, maar dat kost tijd. Als je de belasting sneller opvoert dan je bot kan bijhouden, ontstaan er kleine beschadigingen die uiteindelijk een scheurtje worden.
Risicofactoren zijn onder meer:
- Te snel opbouwen: veel meer kilometers, vaker trainen of meer snelheid in korte tijd.
- Te weinig herstel tussen trainingen.
- Overstappen op ander schoeisel, zoals ineens veel lopen op minimalistische schoenen of spikes.
- Versleten schoenen of een verandering van ondergrond, bijvoorbeeld van bospad naar asfalt.
- Een holvoet, waarbij de voorvoet meer druk krijgt. Lees meer bij voetbogen.
- Te weinig energie-inname in verhouding tot je training, een tekort aan vitamine D of calcium, en bij vrouwen een uitblijvende of onregelmatige menstruatie.
- Een eerdere stressfractuur.
Diagnose
Een arts stelt de diagnose op basis van je verhaal en lichamelijk onderzoek. Op een röntgenfoto is een stressfractuur in de eerste weken vaak niet te zien. Pas na twee tot drie weken, als het bot begint te herstellen, wordt het zichtbaar. Met een MRI of botscan is het eerder vast te stellen. Een normale röntgenfoto sluit een stressfractuur in het begin dus niet uit.
Behandeling en herstel
Bij de meeste stressfracturen van het tweede tot vierde middenvoetsbeentje bestaat de behandeling uit ontlasten:
- Stoppen met hardlopen en springen tot de pijn weg is.
- Een loopschoen of brace (soms een stevige schoen met een stugge zool) om het bot te ontzien. Gips is meestal niet nodig.
- Krukken als gewoon lopen nog pijn doet.
- Koelen in de eerste dagen tegen pijn en zwelling.
- Alternatief trainen zonder pijn, zoals zwemmen, aquajoggen of fietsen.
Een stressfractuur van het middenvoetsbeentje geneest meestal in zes tot acht weken. Daarna volgt de opbouw. Reken er in totaal op dat je twee tot drie maanden niet je normale trainingen kunt doen. Bij een breuk in het vijfde middenvoetsbeentje of bij een slechte genezing kan een andere behandeling nodig zijn. Dat bepaalt de arts.
Opbouwen na een stressfractuur
Begin pas met hardlopen als je een paar dagen pijnvrij kunt wandelen en het bot niet meer drukpijnlijk is. Overleg het moment met je arts of fysiotherapeut. Een voorbeeld van een rustige opbouw:
| Fase | Wat je doet |
|---|---|
| 1 | 30 minuten stevig wandelen zonder pijn, meerdere dagen achter elkaar |
| 2 | Afwisselend 1 minuut hardlopen en 1 tot 2 minuten wandelen, 15 tot 20 minuten, om de dag |
| 3 | Hardloopblokken langzaam verlengen, bijvoorbeeld 3 minuten lopen en 1 minuut wandelen |
| 4 | 20 tot 30 minuten aaneengesloten rustig hardlopen, om de dag |
| 5 | Geleidelijk terug naar je normale omvang, pas daarna weer snelheid en intervallen |
Ga pas naar de volgende fase als de vorige een week zonder pijn ging, ook de dag erna. Voel je weer pijn op hetzelfde plekje, ga dan een stap terug en neem contact op met je arts of fysiotherapeut.
Voorkomen
- Bouw je trainingen geleidelijk op. Verhoog je weekomvang niet te veel tegelijk en wissel zware weken af met lichtere.
- Plan rustdagen. Hoe vaak je kunt lopen, lees je bij hoe vaak per week hardlopen.
- Vervang versleten schoenen op tijd en wissel nieuwe schoenen geleidelijk in. Kijk voor geschikte modellen bij de beste hardloopschoenen.
- Eet genoeg voor de hoeveelheid die je traint, met voldoende eiwitten, calcium en vitamine D.
- Doe krachttraining voor kuiten en voeten, zodat de spieren een deel van de belasting opvangen.
- Heb je een holvoet en terugkerende klachten aan de voorvoet, laat dan een podotherapeut kijken of een steunzool kan helpen.
Neem pijn op één plek op het bot altijd serieus. Doorlopen kan van een klein scheurtje een volledige breuk maken, en dan duurt herstel veel langer.
Beste hardloopschoenen kopen: zo kies je de schoen die bij je past
Welke hardloopschoen past bij jou? Kies op looptype, ondergrond, demping, drop en maat. Met tabellen, pastips en de fouten die je beter niet maakt.
Naar de koopgids →Veelgestelde vragen
Kun je lopen met een scheurtje in je middenvoet?
Rustig wandelen gaat vaak nog, maar dat betekent niet dat het goed is. Zolang lopen pijn doet, belast je het bot te veel en duurt herstel langer. Een arts kan adviseren over een tijdelijke loopschoen, brace of krukken.
Zie je een stressfractuur op een röntgenfoto?
In de eerste weken vaak niet. Een stressfractuur is meestal pas na twee tot drie weken zichtbaar, als er nieuw bot wordt aangemaakt. Een MRI of botscan kan het eerder laten zien. Daarom gaat de arts ook af op je klachten en het lichamelijk onderzoek.
Wat is een marsfractuur?
Een marsfractuur is een andere naam voor een stressfractuur van een middenvoetsbeentje. De naam komt van soldaten, die de blessure kregen na lange marsen. Bij hardlopers ontstaat hij op dezelfde manier: door veel herhaalde belasting zonder voldoende herstel.
Mag je fietsen of zwemmen met een stressfractuur in je voet?
Vaak wel, zolang het geen pijn doet. Zwemmen, aquajoggen en fietsen met weinig druk op de voorvoet zijn goede manieren om je conditie te behouden. Overleg met je arts of fysiotherapeut wat in jouw situatie kan.
Verder lezen
Meer over hardlopen
- Hardlopen voor het slapen: verstandig of slecht voor je nachtrust?
- Hardlopen of wandelen: wat is beter voor je?
- Hardlopen met je hond: zo begin je veilig en bouw je op
- Hoeveel stappen per dag is gezond? Plus: hoeveel stappen per km
- Is hardlopen slecht voor je knieën? Dit zegt onderzoek
- Hardlopen met rugpijn: mag het en waar let je op?


